Zgodnie z art. Art. 281 k.r.o., „jeżeli prawo do mieszkania przysługuje jednemu małżonkowi, drugi małżonek jest uprawniony do korzystania z tego mieszkania w celu zaspokojenia potrzeb rodziny. Przepis ten stosuje się odpowiednio do przedmiotów urządzenia domowego.”.
Z powyższego wynika, że istnieją dwie przesłanki uprawnienia do korzystania z lokalu drugiego małżonka. Po pierwsze, strony łączyć musi węzeł małżeński. Po drugie, małżonek musi posiadać prawo do danego mieszkania.
Granicą owego uprawnienia, jest przede wszystkim cel, w postaci zaspokojenia potrzeb rodziny. Innymi słowy, w/w artykuł nie daje małżonkowi praw do korzystania z lokali o innym niż mieszkaniowy charakterze, oraz w innych celach niż zaspokojenie potrzeb rodziny.
Czy zawarcie intercyzy powoduje utratę prawo do korzystania z lokalu małżonka?
Nie. W kontekście uprawnienia wynikającego z art. Art. Art. 281 k.r.o. nieistotnym jest jaki ustrój majątkowy małżeński łączy strony.
Potwierdza to m.in. wyrok Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z dnia 9.XII.2010 r. sygn. I ACa 565/10: „Zmiana w trakcie małżeństwa ustroju majątkowego w formie zawartej przez małżonków umowy w zasadzie nie powinna nic zmieniać w zakresie praw i obowiązków małżonków, wynikających z art. 23,17 i 28[1] KRO. Zmiana ustroju majątkowego – ze wspólności ustawowej na rozdzielność majątkową – nie może być przyjmowana jako zerwanie więzi gospodarczej.”
Czy w trakcie trwania małżeństwa, można eksmitować małżonka?
Posiadanie przez małżonka pochodnego tytułu prawnego do mieszkania, wywodzonego z art. 281 k.r.o., co do zasady niweczy prawo drugiego małżonka do domagania się eksmisji.
Roszczenie to przysługuje jednak, m.in. w sytuacjach przewidzianych w ustawie o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie.
Orzeczenie o sposobie korzystania z mieszkania w wyroku orzekającym rozwód.
Jeżeli na dzień orzekania o rozwodzie, małżonkowie wciąż zamieszkują w jednym lokalu, w wyroku sąd winien rozstrzygnąć o tzw. sposobie korzystania ze wspólnego mieszkania. W ramach tej części rozstrzygnięcia, sąd ustala np., że jeden z małżonków będzie uprawniony do korzystania z wyłączeniem drugiego z pokoju X, a drugi małżonek z pokoju Y.
Zaznaczyć wypada, że takie rozstrzygnięcie, nie przyznaje małżonkowi żadnego tytułu prawnego do lokalu. Tak też: Sąd Apelacyjny w Gdańsku z 25.II.2011 r. sygn. akt.: I ACa 928/10: „Przydzielenie rozwiedzionemu małżonkowi na podstawie art. 58 § 2 zd. 1 KRO do korzystania wyodrębnionej części wspólnie zajmowanego mieszkania, jeżeli nie posiada on jakiegokolwiek prawa do tego lokalu, nie może stanowić skutecznego zarzutu niweczącego żądanie drugiego z małżonków oparte o dyspozycję art. 222 § 1 KC.”
Po ustaniu małżeństwa, małżonek definitywnie traci uprawnienia wynikające z art. 281 k.r.o. W szczególności zaś, małżonek posiadający tytuł prawny do przedmiotowego lokalu, może domagać się jego wydania i opróżnienia z osób i rzeczy, a także zapłaty odszkodowania za bezumowne korzystanie z lokalu.
Możliwym jest też, że po ustaniu małżeństwa, poprzez zawarcie stosownej umowy ustnej, pisemnej lub dorozumianej, małżonek uzyska tytuł prawny do lokalu drugiego małżonka.
Jeżeli ten temat wymaga szerszego uporządkowania, warto zestawić go z ogólnymi informacjami kancelarii o podziale majątku po rozwodzie. Link ma charakter informacyjny i prowadzi do materiałów dotyczących praktyki spraw rodzinnych.
Dalej w temacie
Ten wpis jest częścią porządkowania zagadnień z zakresu prawa rodzinnego. Warto przeczytać także stronę tematyczną Rozwód w Krakowie – praktyczny przewodnik.
Szerszy opis praktyki kancelarii znajduje się na stronie sprawy rodzinne i rozwodowe.
